Երևան, 27.Հունվարի.2020, 00:00
2019 թվականին իրավիճակն առաջնագծում եղել է բավականին հանգիստ. Դավիթ Տոնոյան Երևանի ավագանու անդամը վայր կդնի մանդատը Զոհրաբ Մնացականյանն ու Էլմար Մամեդյարովը հանդիպում կունենան Ժնևում Մահացել է NBA-ի պատմության լավագույն բասկետբոլիստներից մեկը՝ Քոբի Բրայանթը Երեկվա ասուլիսից ու գրիչի պատմությունից հետո իշխող կուսակցությունը պետք է քննարկի վարչապետի նոր թեկնածու առաջադրելու հարցը. Արթուր Վանեցյան Հրայր Թովմասյանն ընթերցել է Փաշինյանի «անհամաչափ հարվածը» և խնդրել մեզ պատրաստել հայցադիմումը. Ամրամ Մակինյան Մետրոպոլիտենում տեղի է ունեցել տեխնիկական խափանում Հրայր Թովմասյանի արձագանքը՝ Նիկոլ Փաշինյանին. նա 20 օր ժամանակ տվեց վարչապետին Անցած շաբաթ հակառակորդ արձակել է ավելի քան 700 կրակոց Վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանի մամուլի ասուլիսը՝ ուղիղ

Աղետը միայն գոտում չէ, այլ՝ մեր մտածողության մեջ. «Այլընտրանքային նախագծեր խումբ»

Բյուջեի քննարկումներն ամփոփելիս՝ վարչապետ Փաշինյանը աղետի գոտու վերաբերյալ օգտագործեց բառացիորեն գրեթե նույն ձևակերպումը, ինչ՝ 2003 թվականին նախագահ Ռ. Քոչարյանը։ 

«Աղետի գոտու վերականգնման պրոցեսում նոր փուլ է սկսվում... սոցիալական արտակարգ վիճակի տրամաբանությունը վերափոխելն է զարգացման տրամաբանությամբ», - Ն. Փաշինյան, դեկտեմբեր 2019:

«Աղետի գոտին պետք է վերափոխվի եւ դառնա զարգացման գոտի...» - Ռ. Քոչարյան, 2003 թ.:

Եթե 16 տարի անց՝ այսքան փոփոխություններից հետո, նույն ձեւակերպումն է դարձյալ դառնում ուղեցույց, ապա մենք պետք է ընդունենք, որ աղետ է տիրում ոչ միայն նշված կոնկրետ գոտում, այլ՝ մեր մտածողության մեջ, պետությունն ընկալելու մեր ունակությունների մեջ։

1988-ից մինչ այսօր ամենատարածված ձեւակերպումը հետեւյալն է. պետությունը ոչինչ չարեց, պետությունն աղետի գոտին մոռացավ, մարդկանց թողեց մենակ և այլն։ Սա մոտ 30 տարի ասել են թե՛ քաղաքական եւ հասարակական դեմքերը, թե՛ մամուլը, թե՛ մտավորականությունը, թե բանից անտեղյակները։ Այստեղ իսկապես կա հիմնարար աղետի գործոն, եւ այն միայն աղետի գոտուն չէ, որ առնչվում է։

Պետությունը՝ ՀՀ բոլոր կառավարությունները, աղետի գոտում իրականացրել է բազմաթիվ լուրջ ծրագրեր, լուծել բազմաթիվ սուր խնդիրներ։ Մեր պետությունը միաժամանակ պատերազմ է հաղթել եւ երկրի ավերված 1/3-ը վերականգնել։

Մենք ունենք պետության հատվածային ընկալում, որի մեղավորը 30 տարի շարունակ մեր կիսատ-պռատ վերնախավերն են եղել, որոնք հասարակ ժողովրդի մոտ պետության միասնական ընկալում չկարողացան սերմանել՝ միասնական խնդիրների համակարգով հանդերձ՝ աղետի գոտի, Արցախ, սահմանամերձ գոտի եւ այլն։ Մենք չկարողացանք ընկալել, որ աշխարհագրական բաժանումները նման խնդիրների դեպքում խիստ պայմանական են, որ դրանք բոլորը մեկ ամբողջ են, եւ մեկի անհաջողությունն ուղղակի մյուսի պարտությունն է, իսկ մի տեղ իսկական առաջընթացը, հաջողությունը՝ մյուսի հաղթանակը, պետության հաղթանակը։ Այս ընկալումը մեզ կդարձներ զարգացման գոտի։ Մյուս կարևոր խնդիրը ձեւակերպման տակ ռեալ աշխատանքը դնելն է։

Այսօր բանտում գտնվող Ռ, Քոչարյանն աղետի գոտու համար արել է, թերեւս, բոլորից շատ, բայց հիմա այդ մասին հիշել չի կարելի։ Ուրիշներն էլ են արել՝ պատերազմող երկրի երիտասարդ վարչապետ Բագրատյանն էլ, Ս. Սարգսյանն էլ, Կարեն Կարապետյանն էլ։ Վստահ եմ՝ Փաշինյանն էլ կանի։

Ցավոք, այսօրվա Հայաստանի (նաև՝ երեկվա) մթնոլորտն այնպիսին է, որ ուրիշների արածը տեսնելը լավ տոն չէ, այսօր նախորդների արածի վրա կառուցելը չէ՛ զարգացումը, ուրիշի արածի մոռանալն է թրենդը, իսկ այսօր արվող ցանկացած բան, եթե անգամ կառուցվում է նախորդների աշխատանքի վրա կամ կրկնում նրանց արածը, աննախադեպ է եւ հեղափոխական։ Սա կոչվում է պետական մտածողության դեֆեկտ։ Ինչո՞ւ ենք մենք զարգացումը պատկերացնում միայն մե՛ր կետից սկսած։

Աղետի գոտում մենք ունեցել ենք փուլեր. սկսած 1988-ից մինչև այսօր եւ խորհրդային Հայաստանի իշխանություններից մինչեւ այսօր հսկայական գործ է արվել՝ ըստ տարբեր փուլերի տրամաբանության։
Իսկական հեղափոխական զարգացում է եղել երկրորդ նախագահի օրոք, եւ դրա մասին չպետք է վախենալ խոսել՝ գոնե այն պատճառով, որ Փաշինյանի եւ հաջորդների անելիքը եւ արվածը նկատվի, լինի ավելի լավը։

Տեղեկանք.

«Միայն Լինսի հիմնադրամի «Բնակարանաշինություն» ծրագրով Շիրակի եւ Լոռու մարզերում կառուցվել է 9 եւ ավելի բալ սեյսմակայունությամբ 149 շենք` 3674 բնակարանով: Շիրակում բնակիչներին է հանձնվել 86 շենք. 85-ը՝ Գյումրիում, մեկը` Ախուրյանում: Դրանցից 48-ը նորակառույց է, 38-ը` ուժեղացված եւ վերականգնված: Լոռիում բնակիչներին է հանձնվել 63 շենք, որից 49-ը Սպիտակում, 3-ը` Վանաձորում, 9-ը` Ստեփանավանում և 2-ը` Գուգարք գյուղում: Դրանցից 52-ը նորակառույց է, 5 –ը՝ ուժեղացված եւ վերականգնված: Ավարտվել է կիսակառույց 6 շենքի շինարարություն: 

Գյումրի քաղաքում կառուցապատվել է քաղաքի մուտքը համարվող Երևանյան խճուղին, Շիրակացի փողոցը, Անտառավան թաղամասի բնակելի գոտին, Հույս թաղամասը եւ Շառլ Ազնավուրի հրապարակը: Սպիտակում կառուցվել են պայմանական անվանումներով Կենտրոն 1, Կենտրոն 2 եւ Կենտրոն 3 թաղամասերը: Այս նորաստեղծ բնակարանային համալիրի նախագիծը արժանացել է Հայաստանի Հանրապետության Նախագահի ամենամյա մրցանակին:

Այսպիսով` 149 շենք, 3674 բնակարան: Սա նշանակում է, որ 3674 ընտանիք հրաժեշտ է տալիս ժամանակավոր տնակներին:

Պետական եւ դոնոր կազմակերպությունների միջոցների հաշվին իրականացված շինարարական աշխատանքների շնորհիվ լուծվել են 4969 ընտանիքի բնակարանային խնդիրները, որոնցից 4126-ը՝ «Լինսի» հիմնադրամի միջոցների հաշվին։

1998-2006թթ․ընթացքում ավելի քան 20 հազար ընտանիք բարելավել է իր բնակարանային պայմանները։

ԱՄՆ Միջազգային զարգացման գործակալության օժանդակության ՀՀ Շիրակի եւ լոռու մարզերում 2001-2004թթ․ իրականացված աղետի գոտու վերականգնման ծրագրի բնակարանների գնման վկայագրերի տրամադրման բաղադրիչի շրջանակներում 5914 ընտանիք ձեռք է բերել բնակարան։ 2005-2006 թվականներին նախաձեռնությունը շարունակվեց պետական բյուջեի միջոցների հաշվին, որի շրջանակներում լուծվեցին եւս 628 ընտանիքի բնակարանային խնդիրները։

2005-2006 թվականներին պետական միջոցների հաշվին ՀՀ Շիրակի եւ Լոռու մարզերի գյուղական բնակավայրերում անավարտ շինարարության բնակելի տների ավարտման միջոցով լուծվել են 960 անօթեւան ընտանիքների բնակարանային խնդիրները»։

Այսպես կարելի է երկար շարունակել։ Հետո անցնել, թե ինչպես, պետության արածը տեսնելուց հետո, մասնավորը սկսեց ակտիվ ներդրումներ անել, եւ իսկական զարգացումը նոր թափ ստացավ։ Իհարկե, աղետի գոտում կան շատ չլուծված հարցեր, որոնք պետք է վաղուց լուծված լինեին, կամ այնպիսիք, որոնց լուծումը նույնիսկ այսօր չի երևում։ Սրանք նույնպես միասնական խնդիրներ են, եւ պետք է փորձել լայն նայել դրանց՝ լուծումներ գտնելու համար։

Իհարկե, 2003-ին եւ 2019-ին հնչած «զարգացում» ձևակերպումը չի կարող նույն բովանդակությունն ունենալ։ Այսօր նոր խնդիրներ պետք է դրվեն, նոր մոտեցումներ, նոր թանկ նախագծեր, որոնցից պետք չէ վախենալ։

Ի վերջո, զարգացումը միայն բնակարանը չէ. այն կյանքով լցված քաղաքներն ու գյուղերն են. աշխատատեղերը, թատրոնները, սրճարանները, համերգասրահները, դպրոցներն ու բուհերը, տուրիզմը եւ այլն։

Կարեն Կարապետյանի կառավարությունն այս ուղղությամբ բավականին հետաքրքիր ծրագրեր էր սկսել։ 2020-ի բյուջեում եւ ծրագրերում կա՞ն դրանք, թե՞ այս հարցում էլ ենք զրո կետից սկսում։

Կան շատ հետաքրքիր նոր առաջարկներ՝ կառավարությունից դուրս գտնվող անձանցից. դրանք քննարկելո՞ւ ենք, թե՞ ժամանակը չէ դեռ, դրանք «մերը» չեն։

Գյումրին ունի զարգացման մեծ պոտենցիալ՝ իր օդանավակայանով։ Քննարկվու՞մ են Երևանից Գյումրիի օդանավակայան ուղիղ գնացքի հնարավորությունը, «Զվարթնոցը» բեռնաթափելու ծրագրերը, եւ արդյոք պե՞տք էր Ryanair-ը Զվարթնոց բերել, թե՞ գուցե միայն Գյումրի։ Քննարկո՞ւմ ենք Գյումրիի մարզադաշտը կարգի բերելու հարցը եւ հավաքականի որոշ խաղեր այնտեղ անցկացնելը, քննարկվու՞մ է Գյումրիում նոր համերգասրահի կառուցման հարցը եւ համաշխարհային բարձրորակ երաժշտություն եւ կատարողների Գյումրի բերելու հարցը եւ Երեւանից մարդկային հոսքեր ուղղելը։ Հեշտ է Երեւանի կենտրոնում Ֆիլհարմոնիայի շենքի վրա հովանավորի անուններ փոխելը՝ իշխանության կոնյուկտուրայից կախված, իսկ գուցե փորձենք դա անել Գյումրիո՞ւմ։

Կարո՞ղ ենք որեւէ հայտնի բրենդ բերել, ասենք, Սպիտակ։ Քարդաշյանի ներքնազգեստի արտադրությունը մի պահ կարծես դարձավ հայկական երազանք։ Բայց կան ուրիշ Քարդաշյաններ եւ ուրիշ տեսականի։ Կարեւորը խնդիրը դնելն է։

Ակնհայտ է, որ աղետի գոտու գյուղերի վերականգնումը հնարավոր է միայն ռեգիոնի քաղաքների վերականգնմանը համակցված, նոր տեսակի զարգացող ագլոմերացիաների տրամաբանության մեջ։ Ունե՞նք մշակված ծրագիր, թե՞ հիմա դրա ժամանակը չէ...

Ամփոփում

Երբեք չի կարելի ասել, թե պետությունը 31 տարում աղետի գոտւ համար բան չի արել։ Դա այդպես չէ, արել են բոլորը. այդ ընթացքում մեր փոքր պետությունը պատերազմ է հաղթել ու տնտեսություն վերականգնել։

Աշխարհի ամենատարօրինակ աղետի գոտին մերն է՝ ավերումից հետո այդքան Եվրոպայի, աշխարհի չեմպիոն, օլիմպիական չեմպիոն տվող, այդքան տաղանդավոր մարդ տվող հասարակությունը զարգացման ահռելի, աննկարագրելի պոտենցիալ ունի։ Պետության խնդիրն այդ պոտենցիալի ռեալիզացիայի ապահովումն է։

Աղետի գոտուց զարգացման գոտի անցումը մերը մտածողության մեջ է, եւ այն բյուջետային հատկացումներով չէ միայն ձևակերպվում։ Նոր մտածողություն է պետք, նոր նախագծեր, երկրում՝ նոր մթնոլորտ։

«Այլընտրանքային նախագծեր խումբ»

Հորդորում ենք ՀՀ քաղաքացիներին ժամանակավորապես խուսափել Չինաստան այցելություններից. ԱԳՆ Ստուգվել են պայուսակները, մարդիկ անցել են մետաղորսիչ սարքերի միջով․ 168.am Գաղտնալսումների գործով զննվել են Արթուր Վանեցյանի եւ Սասուն Խաչատրյանի հեռախոսները, Փաշինյանի հեռախոսը չի զննվել. 168.am Նաիրա Զոհրաբյանը ԵԽԽՎ-ում կոչ է արել սկսել Բաքվի Նյուրենբերգը Արցախում վիրավորված զինծառայողը տեղափոխվել է Երևան Հայցում եմ Ձեր ներողամտությունը. Հենրիկ Հարթենյանը ֆեյսբուքում գրառում է կատարել Փաշինյանի մոտ առկա է սուր նևրոզ, իսկ Լուկաշենկոյի մոտ նյարդային պոռթկում. «Новые Ведомости» Նիկոլը գնում է ամեն ստորության Քոչարյանին գոնե ֆիզիկապես քաղաքական դաշտից մեկուսացնելու համար Փաշինյանի ինքնաոչնչացնող ասուլիսը. հաճախորդաց հարեմի լուծարման հետևանքները․ 7or.am Սեփական երկրում հաղթանակած ժողովրդի նկատմամբ նման վերաբերմունքը ոչ այլ ինչ է, քան հանցագործություն. Վիտալի Բալասանյան 150 ուղևոր տանող ինքնաթիռը Իրանում կոշտ վայրէջք է կատարել` հայտնվելով փողոցում Պետությունը պետք է քվոտա դներ. Արեն Ապիկյանը՝ մեքենաների խնդրի մասին (տեսանյութ) Սի Ցզինպինը հանձնարարել Է վճռականորեն հակազդել կորոնավիրուսի համաճարակին Վարչապետն առաջինը իր թիմակիցների համար դարձավ պատուհաս. Նարեկ Մանթաշյան (տեսանյութ) 2019 թվականին իրավիճակն առաջնագծում եղել է բավականին հանգիստ. Դավիթ Տոնոյան Դերասանուհի Նատալյա Անդրեյչենկոն կորել Է Մեքսիկայում Ամենայն Հայոց Կաթողիկոսն ընդունել է ԲԴԽ նախագահին Լոռու մարզի գյուղերից մեկում, ըստ գյուղացիների, 1 ամսից ավելի է՝ խոզերի անկում է տեղի ունենում. չեն բացառում, որ կարող է ժանտախտ լինել. Shamshyan.com Սա բերելու է արտագաղթի մեծ ծավալների. Նարեկ Մանթաշյանը՝ ավտոշուկայի խնդրի մասին (տեսանյութ) Անդրանիկ Մակարյանին շնորհվել է գեներալ-լեյտենանտի զինվորական կոչում Մենք ունենք հիբրիդային, ոչ թե իրական վարչապետ. հոգեբան Բժիշկն ութ ժամ արյունաքամ եղող ծննդկանին հիվանդանոց Է տարել և փրկել նրա կյանքը Խոշոր ավտովթար Կոտայքում. 38-ամյա վարորդը Opel-ով գլխիվայր շրջվելով հայտնվել է ձորակում. կա վիրավոր. Shamshyan.com Փաստարկներից զուրկ, մերկապարանոց մեղադրանքներից բացի, Նիկոլը ոչինչ չկարողացավ ասել, թե ինչու է հետապնդում ՍԴ նախագահին. Գևորգ Գևորգյան Նախնական տվյալներով՝ 83 մարդ Է եղել Աֆղանստանում կործանված ինքնաթիռում 4.1 մագնիտուդով երկրաշարժ Է տեղի ունեցել Վրաստանում Թուրքիայում երկրաշարժի զոհերի թիվը հասել է 39-ի Երևանի ավագանու անդամը վայր կդնի մանդատը Ժամանակավոր հաշվառման վկայագրերը պետք է փոխարինվեն պլաստիկ տեսքի քարտերով. ՃՈ հայտարարությունը Այս իրավիճակում առաջարկում եմ կենտրոնանալ Արթուր Վանեցյանի առաջարկի վրա. Գեղամ Նազարյան ՀՀ բանակը պատրաստ է ոչ միայն կասեցնելու հակառակորդին, այլև ստիպելու մտորել անվերադարձ կորուստների մասին. Արտակ Դավթյան Հարսը ձախողված է և պետք է արագ հերանց ուղարկել. Սոնա Աղեկյանը` Փաշինյանի մասին Հարթենյանի արարքն ու ատելության տարածմանը միտված գործողությունները խոսում են իշխանական էլիտայի որակական հատկանիշների մասին ՉԺՀ-ն ՌԴ-ից առաջ Է անցել սպառազինությունների արտադրության և արտահանման ցուցանիշով Մխիթարյանը, Ջուլֆալակյանը և Ալեքսանյանը ցավակցել են Բրայանթի մահվան կապակցությամբ «Այլընտրանք» ՀԿ համանախագահ Նարեկ Մանթաշյանը լրագրողներին գրիչներ նվիրեց Ես ասֆալտին փռող եմ, ես ասֆալտին փռվող չեմ․ Մարգարիտա Խաչատրյան (տեսանյութ) Կոբի Բրայանթի վթարված ուղղաթիռի օդաչուն հայ է եղել Թուրքմենստանը գազը կտա Իրանին, Իրանն էլ Հայաստանին. քննարկվում է սվոփ համակարգով ՀՀ-ին գազ տրամադրելու հարցը․ Armeniasputnik.am Կասեցվել է կարագի փոխարեն սփրեդի մատակարարումը Սիսիանի մանկապարտեզներին. կեղծիքը բացահայտվել է Վաղը թիրախավորելու են բոլորիս երեխաներին․ STOP. Նաիրա Զոհրաբյան Միջազգային ցուցանիշները ջրի երես են հանում Փաշինյանի հերթական ստերը Զոհրաբ Մնացականյանն ու Էլմար Մամեդյարովը հանդիպում կունենան Ժնևում Ավագանու «Իմ քայլը» խմբակցությունը հրատապ նիստ է հրավիրել (ուղիղ) Ավագանու անդամի դեպքը պետք է ուսումնասիրի դատախազությունը․ Զոհրապ Եգանյան Սա է հեղափոխության թվացյալ պաշտպանների իրական դեմքը․ Էդմոն Մարուքյան Սահմանադրական բարեփոխումների հանձնաժողովի անդամների ընտրության արդյունքները կհրապարակվեն հունվարի 29-ին Իրանում ուղեւորատար ինքնաթիռը դուրս է եկել թռիչքուղուց Չինական կորոնավիրուսի հետեւանքով մահվան դեպքերի թիվը հասել է 80-ի, վիրուսը տարածվում է այլ երկրներում Ինչու երեխաներին մեծացնել հենց Հայաստանում. ռուս կինը 5 կարևոր պատճառ է նշում (լուսանկարներ)․ Armeniasputnika.am 3000$ 1կգ սև իկռա առնող վարչապետը․ Նարեկ Սամսոնյան Հրշեջ-փրկարարները մարել են 13 հա խոտածածկ տարածքներում բռնկված հրդեհները Ձորաղբյուրում տուն է հրդեհվել. Բարդության «1-Բիս» կանչով դեպքի վայր է մեկնել 4 մարտական հաշվարկ Փաստորեն Նիկոլն իր գրիչը գցել է գետնին, Հրայրը նրան տվել է իրենը․ Կարեն Վրթանեսյան (տեսանյութ) Խստորեն դատապարտում ենք. այսօր «Իմ Քայլը» խմբակցությունը հրատապ նիստ կգումարի Այսօր հայ կոմպոզիտոր Տիգրան Մանսուրյանի ծննդյան տարեդարձն է․ մաեստրոն 81 տարեկան է Հայաստանում օդի ջերմաստիճանը կբարձրանա Որեւէ մեկն իրավունք չունի թիրախավորել ընտանեկան կյանքն ու առավել ևս երեխաների. Արման Թաթոյանը՝ Երևանի ավագանու անդամի գրառման մասին Դոլարն ու եվրոն շարունակում են անկումը. արտարժույթների փոխարժեքներն այսօր Փաստորեն հեղափոխություն էինք անում, որպեսզի հետո քաղաքական լրջագույն դիսկուրսներ դառնան գրիչներն ու դրանց պատմությունները․ Հայկ Ա․ Մարտիրոսյան Ավագանու «Իմ քայլը» խմբակցության անդամը ոչ միայն ատելության հրահրման սահմանն է անցնում, այլև բարոյականի սահմանը. Դավիթ Խաժակյան Մահացել է NBA-ի պատմության լավագույն բասկետբոլիստներից մեկը՝ Քոբի Բրայանթը «էրեբունի պլազա»-ում կրակոց արձակած տղամարդը կալանավորվել է Ծեծի արժեքը կազմել է տասը հազար դոլար. քանի գրիչ կարելի էր այդ գումարով գնել. Նարեկ Մանթաշյան «Շոկի մեջ եմ». Նիկոլ Փաշինյանի հերթական գրառումը գրիչի մասին Այս տեսանյութում Նիկոլի ձեռքի գրիչը կապույտ է. Կարեն Վրթանեսյան (տեսանյութ, լուսանկարներ) Երեկվա ասուլիսից ու գրիչի պատմությունից հետո իշխող կուսակցությունը պետք է քննարկի վարչապետի նոր թեկնածու առաջադրելու հարցը. Արթուր Վանեցյան Հրայր Թովմասյանն ընթերցել է Փաշինյանի «անհամաչափ հարվածը» և խնդրել մեզ պատրաստել հայցադիմումը. Ամրամ Մակինյան Փաշինյանի դարակազմիկ ապացույցը փաստում է՝ Հայաստանը վտանգի մեջ է. Գագիկ Համբարյան Խոշոր ավտովթար Երևանում. բախվել են Mercedes-ները. հայրը և նրա 7-ամյա դուստրը տեղափոխվել են հիվանդանոց. Shamshyan.com Մեկը չկա՞ր Կապանում՝ համոզեր Փաշինյանին, որ նման անհարիր, ցածր, ամոթալի գրառում չկատարի. Ռուբեն Մելիքյան Շարքային բեզաչոտնիկ` Վարչապետի մանդատով. Նարեկ Սամսոնյան Խոշոր ավտովթար Կոտայքի մարզում. բախվել են Mercedes-ն ու Ope Zafira-ն. կան վիրավորներ (լուսանկարներ). Shamshyan.com Նիկոլ Փաշինյանը ցուցադրեց «անհամաչափ ուժեղ հակահարվածը» Չինաստանից կենդանական ծագման մթերքի ներմուծումը ՀՀ արգելվել է. ՍԱՏՄ Հունվարի 31-ին ԵՊՀ-ում նիստ կհրավիրվի եւ կհայտարարվի ռեկտորի մրցույթ Կարմիր և սպիտակ վարդերի պատերազմը՝ սևերն ու սպիտակները. Ստեփան Դանիելյան Սա է այն ամենը, ինչ հարկավոր է իմանալ սորոսականների մասին․ Երվանդ Վարոսյան «Տերմինատորների» խնդիրը ոչ միայն չի լուծվել, այլև խորացել է․ Ռուբեն Մելիքյան Այգավանում կրակոցներով ուղեկցված միջադեպի մասնակիցների մեջ են դպրոցի ուսուցիչ և Արմաշի «ՋՕՄ»-ի պետը․ Shamshyan.com